Tóbakstugga

Hæ.
Smáábending til þín, Jósi. Víða um heim er nú farið að nota hugtakið "Learning disabilities" sem pólitískt kórrétt hugtak yfir það sem við köllum að vera þroskaheftur, í stað þess að láta það þýða "námsörðugleika" eins og okkur hér á klakanum (og öðrum Noðurlandabúum) finnst e.t.v. eðlilegast. Í þetta er sennilega verið að vísa með þessari þýðingu.

Fyrst að upphaflegi textinn notaði "mentally handicapped" og ekki einhverja pólitiska rétthugsunarfrasa, og þessi notkun á "námsörðugleikum" sem lýsingu á þroskaheftum einstaklingi er ekki eðlileg á íslensku, þá verðum við að álykta að þetta sé viðbót þýðandans og ekki hluti af upphaflegum ásetningi kvikmyndagerðarfólksins eða íslenskri malvenju. Þessvegna tel ég þetta vera villu.

Úr því að ÞÚ telur þetta vera villu hlýtur auðvitað að vera um villu að ræða, það ætti öllum hugsandi mönnum að vera morgunljóst. Matthías.

Ja, ég færði a.m.k. rök fyrir máli mínu.

Vissulega er PR hugsunarháttur stundum af því góða en samt stingur hann oft í augu og gott dæmi um það var einmitt þessi mynd. Ég horfði á hluta úr henni og mér fannst þýðingin fara með umræðuna í dálítið aðrar áttir. Vissulega er starf þýðandans margslungið og snýst ekki eingöngu um að þýða texta heldur einnig að lesa stundum milli línanna og koma duldum merkingum til skila. En varúðar verður að gæta því ekki viljum við að þýðendur týni sér í fegrunarheitum. Fyrir mitt leyti þá langar mig ekki að sjá Fullorðna Manninn Og Hafið eftir Ernest Hemingway.

"Mentally handicapped" er reyndar PC-hugtak frá síðari hluta 20. aldar yfir það sem áður hafði t.d. heitað "retarded" og ýmislegt annað miður þokkalegt. Geðgeirinn er reyndar uppfullur af allskonar PC-hugtökum og skrauthvörfum sem umsvifalaust er svo farið að nota sem niðrandi orð um aðra, og þá hefst á ný leit að nýju PC-hugtaki. Ég er hins vegar sammála því að betur fer á að nota hugtakið námsörðugleika sem samheiti yfir ýmsar þær tegundir sértækra námsörðugleika sem fólk á öllum aldri getur glímt við.
Hvernig er það annars, sjá skríbentar Tuggunnar aldrei vel heppnaðar og skemmtilegar þýðingar á erfiðum eða illþýðanlegum orðum/orðasamböndum sem þeir gætu hugsað sér að segja frá?

Ég veit að við höfum rætt þetta áður Jósi, en ég get samt ekki annað en tekið undir með Mattíasi með að það væri skemmtilegt að sjá einstaka jákvæðar greinar þar sem mönnum er hrósað fyrir góðar lausnir og flottar þýðingar.

Virkilega góðar þýðingar eru það sjaldgæfar að ég held að það sé alveg nauðsynlegt að skjalfesta þær - eiginlega meiri þörf á því en að skrásetja öll mistökin.

Svo er líka alveg mögulegt að jákvæð skilyrðing virki betur á þýðendur en endalaus neikvæð skilyrðing.

...aukin jákvæðni inn á milli gæti líka mögulega breikkað lesendahópinn ykkar aðeins og þaggað niðrí háværustu gagnrýnisröddunum sem finnst þið bara vera neikvæðir besservisserar. :-)

Ég skal vera fyrstur til að viðurkenna að ég er neikvæður besserwisser ;)

En í fyllstu alvöru þá líkjast þýðingar kvikmyndaklippingum að einu leyti: Ef verkið er vel unnið, þá tekur enginn eftir því!

Það slær mann alltaf þegar maður sér eitthvað vitlaust þýtt, en þegar "the man opened the door" er þýtt "maðurinn opnaði dyrnar"*, þá rennur það framhjá manni án þess að maður hugsi tvisvar um. Þessvegna er það að þýða alveg hreint skelfilega vanþakklátt starf.

Ég vil gjarnan hrósa fyrir þýðingar líka, en það verður að vera eitthvað skemmtanagildi í þýðingunum. Þessvegna er ég að leita að hnyttnum þýðingum og staðfæringum. Vonandi birtist eitthvað slíkt hérna innan tíðar.

*hér stóð "maðurinn opnaði hurðina".

Já, góð samlíking með þýðingum og kvikmyndaklippingum. Raunar má segja það sama um flesta þætti kvikmyndarinnar - lýsingu, förðun, brellur, tónlist, etc. En samt veita menn fagverðlaun fyrir vel unnin störf, því klárir áhorfendur (fagmenn, glöggir amatörar, etc.) kunna að horfa og taka eftir vel unnum hlutum.

Mér finnst Tuggan ykkar skemmtileg, einmitt fyrir það að hún er gagnrýnin og veitir strangt aðhald, en ég held að hitt geti líka verið skemmtilegt í góðu hófi og geti búið til skýrari "kontrast" milli góðra og virkilega lélegra þýðinga.

Áfram þið!

Þetta var nú frekar dapurleg samlíking hjá Josa því það getur reynst ákaflega erfitt að opna hurðir. Dyr eru oft opnaðar í kvikmyndum og sjónvarpsþáttum en ég held að það opni enginn hurðir án verkfæra. *nöldur*

ahem... þeir sem hafa unnið með þroskaheftum geta margir hverjir sagt ótal sögur af tilhneigingu miðaldra vistmanna til vasabilljards... og það þarf ekkert endilega að vera í vasanum heldur... ahem...

Fólk sem heldur því fram að það að ,,opna hurðina" sé góð þýðinga ,,open the door" ætti að láta það vera að tjá sig um þýðingar.

Eitt mjög gott dæmi um skemmtilega þýðingu er þýðingin á myndinni Magnolia, þar sem það mjög svo skemmtilega orð djöflamergur er notað fyrir hin ýmsustu 4 letter words... hrein snilld verð ég að segja...

Takk fyrir að benda á mína villu. Það hefur verið leiðrétt.

Eins og áður hefur verið sagt á þessum vef ( http://tobakstugga.klaki.net/000169.html#comment-147 ) þá segjumst við ekki vera íslensku- eða þýðingasnillingar en við vinnum heldur ekki við þýðingar!
Fyrst að aular eins og við sjáum allar þessar villur þá þýðir það að gera þarf betur í þýðingum á Íslandi, þýðendur þurfa betri tíma/peninga/aðstöðu til að þýða og prófarkalestur þarf að vera öflugri. Þessvegna mun þessi vefur halda áfram að vera með sitt eftirlit.

"Það sem helst hann varast vann,
varð þó að koma yfir hann."

Vildiru ekki frekar segja "Dramb er falli næst", Gísli?

;)

Smá spaug.:)
Ég veit að þú kannt að meta það og væni þig alls ekki um dramb. :)
Mér finnst gaman að léttum orðaskylmingum.
Haldið áfram að tyggja.
Þetta kryddar vort daglega amstur.

já.. skondinn andskoti.
ég var eimmitt í ein 2 ár að vinna í spassabransanum, og verð ég að segja að PC hugtökin eru rugl. það þyrfti aftur á móti að kenna fólki að hin hugtökin, eða semsagt; þroskaheftur, mongólíti, vangefin, einhverfur, það er, hugtökin sem eru ekkert að skafa utan að því eru ekkert ljótari en "seinfær" eða "á við námsörðugleika" það er ekkert ljótt að eiga við námsörðugleika, en ég sem tel mig talsvert vel greindann mann átti og á við námsörðugleika, vegna athyglisbrests, bróðir minn, sem er líka talsvert vel greindur, er lesblindur, og það eru námsörðugleikar. aftur á móti er hitt að vera skertur greindarlega séð, og fatlaður svo maður geti ekki tilheyrt eðlilegu samfélagi án stuðnings.
ég verð að segja að ég er ekkert sáttur við að vera settur undir sama hatt og einhver slefandi gaur sem stundar króníska sjálfsfróun vegna þess að ég á erfitt með að einbeita mér að leiðinlegum hlutum... það að vera retarded, er allt annað en að eiga við námsörðugleika, þó það flokkist nú reyndar undir vissa námsörðugleika að staðna í þroska, enda þýðir retardation einfaldlega stöðnun/hömlun í einhverju, og yfirleitt í þroska.

please ekki skafa utan af því sem sagt er í bíómyndum, þýðandinn ber ekki ábyrgð á því að það særi tilfinningar einhvers þótt að tony soprano kalli einhvern þroskaheftann, á meðan þýðandinn er ekki að kalla einhvern sem á við námsörðugleika að stríða þroskaheftann án þess að hann sé það... ég vona að þið fattið hvað ég á við.

*respect to retards and loonies and stuff..... yeah...!!

ps. þá eru það mjög algengt að þroskaheftir á öllum aldri rúnki sér, eins og annað fólk, en hefur bara oftar en ekki sens á því að gera það í einrúmi, hvað sem að ballskák snýr... I dont know..

að betur hugsuðu máli, þá ættum við að tala um alla þroskaskerta sem snillinga, og okkur fólkið sem er yfir meðalgreind fávita, og komist þar hjá þessu öllu og snúið þessari leiðinda PC aumingjaþróun við.

Þessu ótengt langar mig að rifja upp mynd sem sýnd var á Stöð 2 fyrir nokkrum árum. Sú mynd heitir Cops and Robbersons á frummmálinu, er með Chase nokkrum sem er mikið í svona kjánalegheitagamanmyndum. Nafn myndarinnar hafði greinilega verið þýtt áður en þýðandinn sá myndina, en á íslensku var titillinn Löggur og bófasynir. Myndin fjallaði vissulega um löggur, en engir voru bófasynirnir, heldur var aðalsöguhetjan með fjölskyldunafnið Robberson, og fjölskyldan hans, sem mikið kom við sögu, þ.a.l. the Robbersons.

Þetta hefur yljað mér um hjartarætur æ síðan og á vafalaust eftir að gera um ókomna tíð.

Skemmtileg þýðing atarna sem Gylfi segir frá. Það er þó rétt að benda á að þýðendur bera enga ábyrgð á íslenskum heitum mynda í sjónvarpi, þau eru valin í kynningardeildum stöðvanna, allavega hjá Stöð2 og RÚV.

Hvað PC-hugtök varðar eru þau einkum notuð í ensku þar sem tepruskapur hefur löngum ekki riðið við einteyming (hættuleg setning að þýða beint!) Íslenskan er sem betur fer miklu beinskeyttari eins og hér hefur þegar verið hnykkt á svo um munar.

Kvikmyndin "Wild Things" hét á sínum tíma hjá kynningardeild fyrirtækisins, "Villtir hlutir." Svo var vitinu komið fyrir fólk og eftir það hét hún Ótemjur.

Ég sakna nú gömlu daganna þegar bíóin voru með frumlegar titlaþýðingar eins og "Tveir á toppnum" (Lethal Weapon).

Maður gat líka alltaf stólað á það að í einhverju bíóinu væri verið að sýna mynd sem væri þýdd annaðhvort "Á bláþræði" eða "Háskaför".

Hmmm, ekki skulum við gleyma Á Tæpasta Vaði myndunum með honum Bruce Willis :)

comment
"ég verð að segja að ég er ekkert sáttur við að vera settur undir sama hatt og einhver slefandi gaur sem stundar króníska sjálfsfróun vegna þess að ég á erfitt með að einbeita mér að leiðinlegum hlutum.."

mér er bara slétt sama hvort þú ert sáttur við það eða ekki, og hvort þú hefur unnið við þetta á einhverjum tíma í 2 ár eða ekki, en þú ert með 2 augu nef munn og vonandi bæði eyrum því ég held þú þurfir á þeim til að heyra þetta(og svo er þetta skrifað har har), og þessir aðilar sem þú greinilega berð mikla virðingu fyrir(sarcasm off) eru víst búnir sömu tólum, þar af leiðandi ertu undir sama hatt.

ef þú sættir þig ekki við það þá geturu átt þig félagi.

Merkilegt hvernig þýðing á orðinu "pool" getur komið af stað umræðu þar sem menn ausa fordómum sínum inn á netið. Guði sé lof fyrir að SlimJimy (sem ekki þorir að skrifa undir nafni) skuli vera hættur að vinna í "spassapransanum". Mætti ég annars benda mönnum á að fletta orðinu "pool" upp í Ensk-íslenskri orðabók Arnar & Örlygs? Þar er þessi skýring númer 1: "vasabiljarður, leikinn á sérstöku borði með sex vösum." Svona er það nú.

Slim Jimy er listamannsnafn Einars Vals Bjarnasonar. Þar sem hann setur inn tölvupóst og tengil á heimasíðu sína tel ég hann ekki vera að fela sig.

En er vasabilljarð til í orðabók sem heiti á Pool? Detti mér allar dauðar lýs úr höfði. Faðir minn, kennarinn og ritstjórinn, benti mér á þessa þýðingu og hann ásamt öllum öðrum sem ég hef rætt um þetta mál við telja merkinguna vera öllu dónalegri. Við þurfum að kanna þetta.

Jé dúdda mía!!! nei.. veistu ég viðurkenni ekki uppá mig fordóma.. og né að ég sé eitthvað í felum því ég skrifa undir listamannsnafni, það er eins og að kalla Megas skræfu því hann heiti í rauninni Magnús Þór...:S svo ég snúi mér aftur að fordómunum, þá eru fordómar eitthvað sem kviknar þegar maður kemur fram við einhvern á annan hátt en annað fólk, tildæmis ef þú ert hræddur við að gera grín að svertingjum, þá ertu að gera eitthvað Tabú.. og ég er persónulega á móti öllum þessum þurrkuntu tabúum sem eru í hérna allt í kring. Ég kýs oft að nota orð sem eru í grófari kanntinum yfir flesta hluti, ... ef einhver er þybbinn, á ég til í að ýkja, mér sjálfum til skemmtunar, og kalla einstaklinginn svínfeitann, ekki það að ég hrópi það framan í hann, nei, ég er ekki það grófur, en þegar fólk er að tala saman, þá má nú alveg hafa smá húmor fyrir hlutunum, og hætta að sjá gullkálf í hverri belju, ég meina, þetta nær ekki nokkurri átt að það megi ekki nota orð eða frasa eins og "Spassabransinn" og "slefandi gaur" án þess að það fari að flauta í tekötlunum.... ég er í það minnsta heiðarlegur, hvað sem að kurteisi snýr, þá er ég ekki að meina neitt 'diss' á neina þroskahefta, en ég hélt að fólk sem hefur þýðingar að starfa og/eða hobbýi hefði betri orðaforða og skilning varðandi smekklausa listamenn :D

jæja.. þið um ykkar eigin kattasand :D

fordóma og heiðarleiki segiru, tja .. það að nota þessa frasa ber vott um virðingarleysi, sem er það sem ég var að væla um. ef þú vilt ekki eða getur ekki borið virðingu fyrir einhverju, hafðu þá hljótt um þig og þínar skoðanir.

bara ef samtök eins og kkk gætu orðað þetta eins og þú :D

"fordómar koma fram þegar þú kemur fram við einhvern á annan hátt en annað fólk"
þannig að ef þú segir ekkert við viðkomandi og bara hugsar um hve heimskir ákveðnir þjóðflokkar eða kynstofnar eru þá ertu ekki fordómafullur ? :)

þú ættir að fara í pólitík, svona fólk með hæfni til að snúa út úr hlutunum létt pent og segja síðan í tí og æ að þau eru bara heiðarlegt fólk, svona fólk er kostið til þings maður ! ég myndi kjósa þig alla vega.

Athyglisvert að SlimJimy skuli bera sig saman við Megas! Hér fljótum vér eplin...
Það er líka gaman að maður sem telur sjálfsagt að hnykkja á öllu og ýkja, t.d. að kalla þybbinn mann svínfeitan, skuli síðan æða upp til handa og fóta og verða gríðarviðkvæmur fyrir umfjöllun um sjálfan sig þegar hann er sagður vera í felum vegna þess að hann skrifar undir dulnefni! En það er kannski svona að vera smekklaus listamaður eins og hann segir sjálfur!

tja.. ekki líkum að leiðast.. ég meina, ég var ekki að bera mig saman við meistarann, nei, enganvegin, ég baða mig reglulegar.

pólitík? nei veistu, ég hef lítinn sem engan áhuga fyrir því að ráða yfir öðrum og ætla því ekki að sækjast eftir því.

og KKK gætu alveg orðað hlutina jafn vel, fallega, skemmtilega, og umfram allt umbúðalaust og ég, ef þeir hefðu yfirleitt orðaforða sem væri stærri en 900-1400 orð, svæfu sjaldnar hjá nánum ættingjum, og hefðu snefil af húmor í krossbrennunum sínum...

en það eru víst fleiri sem skortir húmor... en ég get ekkert að því gert, því það eru ekki allir "búnir sömu tólum og ég..."

góðar stunur.